martes, 21 de abril de 2026

A PARROQUIA DE BARRAÑÁN NA DESCRICIÓN HISTÓRICO-XEOGRÁFICA PUBLICADA EN 'EL IDEAL GALLEGO' EN 1929

Dende que abrimos estas Crónicas de Arteixo en setembro de 2014, fomos publicando ocasionalmente unha serie de interesantísimas descricións sobre as parroquias de Pastoriza, Lañas, Oseiro, Suevos, Chamín, Monteagudo, Loureda, Morás e Larín escritas nos anos 1620, 1752, 1826, 1850, 1928 e 1930. Posteriormente, faríamos o propio coa parroquia de Barrañán (xa vos adiantamos que a seguinte será Armentón) cunha xeira que hoxe chega ao seu fin cun traballo realizado polo arcebispado de Santiago de Compostela que se publicou no xornal El Ideal Gallego entre 1928 e 1930.

Deseguido transcribimos o artigo sobre a parroquia de Barrañán publicado no devandito medio herculino o 19 de novembro de 1929 (xa adiantamos que hai algún que outro erro):

ARZOBISPADO DE SANTIAGO

Descripción histórico-geográfica de sus feligresías

ARCIPRESTAZGO DE ENTINES

(PROVINCIA DE LA CORUÑA)

SAN JULIÁN DE BARRAÑÁN

(Arteijo)

Es filial de Lañas: está a 16 kilómetros de la capital de Juzgado que es la de la provincia y a 3 kilómetros de la del ayuntamiento: camino vecinal que de Arteijo irá a Someso y para en esta parroquia.

La iglesia parroquial es notable: esta parroquia lo fué un tiempo propia y perteneció al priorato de Cambre. Celebra su fiesta el 7 de enero. 

Casamento en Barrañán nos anos 60 (Cortesía de Oliva Herrera)

Extiéndese a las faldas de los montes Angra y el alto pico do Galo que separa Barrañán de Arteijo. Es terreno mediano y lo riega el arroyo Castro que procede de Monteagudo y Armentón y va a perderse en la playa de Barrañán, también llamada de Branquenza por la aldea de este nombre que se encuentra próxima.

Confina al N. con el Océano, al E. con Suevos, al S. con Oseiro y Lañas y al O. con Chamín.

Son sus aldeas: Branquenza, Campo, Esfarrapa, Galo, la más poblada 50 almas, Iglesario, Outeiro, Pata y Sar y grupos menores, con 315 habitantes de hecho y 331 de derecho, 82 viviendas, 35 de un solo cuerpo y 47 de dos y 8 albergues, estando un edificio deshabitado por el uso que se le dá.

Sus producciones son maíz, trigo, centeno, cebada, avena, patatas y verduras; hay maderas de pino; el ganado es variado, vacuno, lanar, asnal, caballar y cabrío; algo de cerda.

Tiene escuela nacional, abacería, estanco y taberna.

En la costa comienza la correspondiente a esta feligresía en la punta Altiña y es el arenal de Sorrizo o playa de Barrañán llamada de esos dos nombres por dos parroquias lindantes. Es de orilla limpia, pero sucia por fuera y termina en la punta de San Amede: corre ese litoral de O. a E.

Ningún comentario:

Publicar un comentario